Με το ΦΕΚ 396/21-3-2007 ορίσθηκε ο «καθορισμός του σημαντικού αριθμού αγρίων ζώων και ειδών σε μια εγκατάσταση για να θεωρείται ζωολογικός κήπος».
Με βάση το ΦΕΚ 396/21-3-2007 τα είδη των αγρίων ζώων κατατάσσονται στις παρακάτω κατηγορίες:
1.Θηλαστικά.
2.Πηνά.
3.Ερπετά και αμφίβια.
4.Έντομα και λοιπά χερσαία ασπόνδυλα.
5.Ιχθείς, υδρόβια ασπόνδυλα και θαλάσσιες χελώνες.
6.Κητώδη.
με τις κατηγορίες 5 και 6 σε ξεχωριστή κατηγορία ζωολογικών κήπων, αυτή των ενυδρείων.

Για να θεωρείται μια εγκατάσταση ζωολογικός κήπος πρέπει στις κατηγορίες 1, 2, 3 και 4 να φυλάσσονται ζώα σύμφωνα με τους παρακάτω αριθμούς (διότι σε αντίθετη περίπτωση η εγκατάσταση θεωρείται έκθεση ζώων και όχι ζωολογικός κήπος).

1. Θηλαστικά.
Ελάχιστος αριθμός ειδών 20.
Ελάχιστος αριθμός ζώων 80.
Ο ελάχιστος αριθμός ειδών 20 κατανέμεται σε 5 μεγάλα και 15 μικρά με αντίστοιχους αριθμούς ζώων 20 για τα μεγάλα και 60 για τα μικρά. Πρέπει να υπάρχουν αρσενικά και θηλυκά εκτός αν πρόκειται για μεμονωμένα σπάνια είδη. Ο αριθμός των αρσενικών και των θηλυκών εξαρτάται από την βιολογία του είδους.
2. Πτηνά.
Ελάχιστος αριθμός ειδών 100.
Ελάχιστος αριθμός πτηνών 300.
Ο ελάχιστος αριθμός ειδών 100 κατανέμεται σε 80 μεγάλα και 20 μικρά με αντίστοιχο αριθμό πτηνών 240 για τα μεγάλα και 60 για τα μικρά.
3. Ερπετά και αμφίβια.
Ελάχιστος αριθμός ειδών 50.
Ελάχιστος αριθμός ερπετών 200.
4. Έντομα και χερσαία ασπόνδυλα.
Ελάχιστος αριθμός ειδών 500.
Ελάχιστος αριθμός εντόμων ή χερσαίων ασπόνδυλων 5.000.

Μπορεί επίσης για να ενταχθεί μια εγκατάσταση στους ζωολογικούς κήπους ένα έχει 2 από τις παραπάνω κατηγορίες (θηλαστικά, πτηνά, ερπετά-αμφίβια και έντομα-χερσαία ασπόνδυλα) με αριθμούς το 50% των προβλεπομένων ειδών ή εάν έχει 3 κατηγορίες με αριθμό το 30% των προβλεπομένων ειδών.

Στην §7 του νόμου υπάρχουν Γενικές Παρατηρήσεις οι οποίες επί λέξει αναφέρουν:
α. Για την έκδοση άδειας ίδρυσης και λειτουργίας μιας εγκατάστασης ως ζωολογικού κήπου ή ενυδρείου τηρούνται υποχρεωτικά οι ισχύουσες προδιαγραφές για τη φιλοξενία των ειδών που φυλάσσονται ή προβλέπονται να φυλάσσονται σε αυτές.
β. Κατά την έκδοση των αδειών ίδρυσης και λειτουργίας των ζωολογικών κήπων θα λαμβάνονται υπόψη οι δεσμεύσεις που απορρέουν από την εθνική και κοινοτική νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις, όπως π.χ. η απαγόρευση της έκθεσης ορισμένων ειδών της άγριας πανίδας για εμπορικούς σκοπούς.
γ. Για τη νόμιμη κατοχή, την υγεία και την ευζωία των ειδών της άγριας πανίδας που φιλοξενούνται τόσο στους ζωολογικούς κήπους όσο και σε άλλες εγκαταστάσεις, εφαρμόζονται οι εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις της εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας καθώς και οι διεθνείς συμβάσεις.
δ. Στο ΦΕΚ δεν υπάρχει.
ε. Αρμόδιες υπηρεσίες για τον έλεγχο της νόμιμης κατοχής των ειδών της προηγουμένης παραγράφου είναι οι κατά τόπο αρμόδιες δασικές υπηρεσίες, για δε την υγεία και ευζωία οι κατά τόπο αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες.

Εδώ τώρα αρχίζουν τα σημαντικά προβλήματα τα οποία, όπως συνήθως γίνεται, θα έρθουν στην επιφάνεια μετά από κάποιο ατύχημα.
Στην §7α ο όρος ισχύουσες προδιαγραφές δεν λέει τίποτα γιατί απλά δεν υπάρχουν προδιαγραφές.

Στο πρακτικό γνωμοδότησης της επιτροπής που συστήθηκε με την 85042/593/25-1-2006 απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων (ΦΕΚΒ104/31-1-2006) στις εισηγήσεις της επιτροπής, την οποία αποτελούσαν ένας δασολόγος, μία κτηνίατρος και ένας ιχθυολόγος, οι οποίες όσον αφορά τον αριθμό των ζώων έγιναν απόλυτα δεκτές, υπάρχουν και επισημάνσεις να δοθούν με υπουργική απόφαση στις περιφερειακές δασικές υπηρεσίες πλαίσιο τεχνικών προδιαγραφών με βάση τις κατευθυντήριες γραμμές της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ζωολογικών Κήπων και Ενυδρείων, το γνωστό ΕΑΖΑ.
Εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι ο ΕΑΖΑ δεν αναφέρεται σε μεγάλα και μικρά ζώα, οι πίνακες βγαίνουν με βάση τις οικογένειες, υπάρχει για παράδειγμα διάκριση ανάλογα με την επικινδυνότητα του είδους (chapter12 Dangerous Animal Categorization) ή με βάση το Appendix 8-Specialist Exhibits στα ερπετά και στα αμφίβια υπάρχει διαφορά σε επίπεδο διαχείρισης μεταξύ δηλητηριωδών και μη δηλητηριωδών.
Και για τους εντρυφήσαντες στα θέματα του ΕΑΖΑ είναι γνωστό ότι μέσω των πρωτοκόλλων του ΕΑΖΑ δίνονται γενικές οδηγίες για το πώς πρέπει να αντιμετωπίζονται τα θέματα που αφορούν τους ζωολογικούς κήπους μέσα από ένα σύνολο κειμένων τα οποία απέχουν πολύ από το να χαρακτηρισθούν τεχνικές προδιαγραφές.

Δηλαδή, για να μη μακρηγορούμε, ο ΕΑΖΑ δίνει το πλαίσιο των θεμάτων που θα πρέπει να καλύπτει μια μελέτη για έναν ζωολογικό κήπο και όχι τις τεχνικές προδιαγραφές για τα επιμέρους θέματα ή για το πώς θα γίνει η μελέτη.

Συνεπώς τεχνικές προδιαγραφές δεν υπάρχουν.
Τι θα μπορούσε να γίνει, με δεδομένο ότι είναι αδύνατο, σε επίπεδο νομοθεσίας, να καλυφθούν όλες οι περιπτώσεις;

Να είχε προβλεφθεί και να ζητούνται από τους ενδιαφερόμενους τουλάχιστον στοιχεία σύμφωνα με τις γενικές οδηγίες του ΕΑΖΑ, δηλαδή π.χ. για την διαβίωση των ζώων [κατασκευή κλουβιών, χωρίσματα ασφαλείας ανάλογα με την επικινδυνότητα των ζώων, χώρος διαβίωσης σύμφωνα με την βιολογία του ζώου (επιφάνεια, επίπεδο ηλιασμού και σκίασης, τροφή, νερό, χώρος για εγκυμοσύνη κλπ) προστασία από τους επισκέπτες σε ενδεχόμενο παροχής τροφής κλπ.
Η §7β είναι μάλλον θεωρητική, διότι υπάρχει πλήθος κοινοτικών οδηγιών που δεν έχουν ακόμη εναρμονισθεί (πώς μπορείς να υποχρεώσεις σε συμμόρφωση κάποιον ιδιώτη, χωρίς εναρμονισμένο θεσμικό πλαίσιο;).
Εξ ορισμού στα πλαίσια ενός ζωολογικού κήπου απαγορεύεται οποιοσδήποτε εμπορικός σκοπός με είδη του ζωολογικού κήπου, γι’ αυτό άλλωστε και στα μέλη του ΕΑΖΑ υπάρχει το καθεστώς της ανταλλαγής.
Και στην §7γ υπάρχει ένα πλήθος οδηγιών μη εναρμονισμένων.

Συνεπώς και το 2ο ΦΕΚ που αφορά τους ζωολογικούς κήπους μάλλον ετοιμάστηκε «στο πόδι» (ίσως κάποιος κακεντρεχής να θυμηθεί ότι όταν βγήκε το ΦΕΚ, που στην ουσία από τα εκκρεμή θέματα έλυνε, όπως και το έλυσε, τον αριθμό των ζώων και τίποτε άλλο, εκκρεμούσε στην Περιφέρεια Αττικής η αίτηση του Αττικού Ζωολογικού Πάρκου η οποία με βάση το ΦΕΚ 69/3-3-2004 έπρεπε τουλάχιστον να υπάρχει ο αριθμός των ζώων που θεωρείται σημαντικός για να θεωρηθεί μια εγκατάσταση ζωολογικός κήπος για να προχωρήσουν στην αδειοδότηση.

Για το πλήθος των εγκαταστάσεων που στο άρθρο 2 του ΦΕΚ 69/3-3-2004 φαίνονται σαν ατομικοί κήποι ή εγκαταστάσεις που φιλοξενείται ένας αριθμός μη σημαντικών ζώων και είναι πολύ μεγάλα στον αριθμό διασπαρμένες ανά την επικράτεια δεν υπάρχει καμιά πρόνοια.
Για αυτές θα επανέλθουμε σε άλλο post.
Άλλωστε η επιτροπή που συνεστήθη για τον αριθμό των ζώων, γι’ αυτό το θέμα αναφέρει
Να γίνει πανελλαδικά, μέσω των περιφερειακών δασικών υπηρεσιών, καταγραφή των εκθέσεων ζώων των ειδών της άγριας πανίδας και ακολούθως να δοθούν οδηγίες που θα αφορούν την νόμιμη κατοχή των ζώων, την υγεία και την ευζωία αυτών.
Αρμόδιες υπηρεσίες για τον έλεγχο της νόμιμης κατοχής είναι οι δασικές υπηρεσίες, για δε την υγεία και την ευζωία οι κτηνιατρικές υπηρεσίες.
Επίσης, εφόσον το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δεν καλύπτει πλήρως το θέμα, να προωθηθούν διαδικασίες συμπλήρωσής του αφού ληφθούν υπόψη η υπάρχουσα κατάσταση στη Χώρα μας και τα διεθνή δεδομένα.

Άριστη αναφορά σαν έκθεση ιδεών, από πλευράς όμως ουσίας και διαχείρισης του προβλήματος μηδέν.

Σημείωση γράφοντος: Εχω επισκεφθεί πάνω από 100 μονάδες ανά την επικράτεια,και έχω μιλήσει με δεκάδες «χομπίστες» και πάντα συναντούσα ανθρώπους πρόθυμους να αδειοδοτηθούν για να λύσουν τα προβλήματα που είχαν οι μονάδες ή οι εκτροφές και να διαχειρισθούν νόμιμα τις γεννήσεις των ειδών, αλλά όλοι δεν ήθελαν να μπλέξουν σε μια διαδικασία χωρίς ξεκάθαρο νομικό πλαίσιο.
Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται και διάφοροι «χομπίστες» που αναπαράγουν πλήθος πουλιών στην Ελλάδα (π.χ. παπαγάλους) οι οποίοι είναι σε συλλόγους, διοργανώνουν εκθέσεις, διαγωνισμούς κλπ. αλλά οι αναπαραγωγές που κάνουν δεν είναι νόμιμες, διότι οι υπηρεσίες αρνούνται να εφαρμόσουν τους εναρμονισμένους διεθνείς κανονισμούς και να πράξουν αυτά που είναι υποχρεωμένες να πράξουν.

Α.Μ